Παρασκευή, 8 Μαΐου 2015

Ιερά Μονή Αγίου Παντελεήμονα Αγιάς Λάρισας.

πηγή φωτογραφίας: new.culture.gr

Η Μονή βρίσκεται βορειοανατολικά της Αγιάς στο δρόμο προς Μελιβοία και σε απόσταση δυόμισι χιλιομέτρων από την γραφική παρακισσάβια κωμόπολη. 

 

πηγή φωτογραφίας: agiotika.blogspot.gr
Το μοναστηριακό συγκρότημα της Μονής αποτελείται από το Καθολικό, το οποίο είναι αφιερωμένο στα Εισόδια της Θεοτόκου, τον πύργο του Ηγουμένου, την Τράπεζα και την πτέρυγα των κελιών. 

Το Καθολικό της Μονής ανεγέρθηκε το 1292, όταν αυτοκράτορας του Βυζαντίου ήταν ο Αλέξιος Κομνηνός.

Ανακαινίστηκε το 1568 - 1579 και το 1724 οπότε και αγιογραφήθηκε από κάποιο Γαβριήλ Μοναχό, Πελοποννήσιου ενώ η ανακαίνιση της Μονής συμπληρώνεται κατά τον Νοέμβριο του 1580, όταν αφιερώνεται το ζωγραφιστό τέμπλο από τον τοπικό άρχοντα Ιωάννη, προφανώς για να εγκαινιαστεί στη γιορτή των Εισοδίων.

Λεπτομέρεια του ζωγραφιστού τέμπλου
πηγή φωτογραφίας: 
www.archaiologia.gr
Το τέμπλο αυτό είναι καταστόλιστο, με σπάνια τεχνική, και πετυχαίνει, με τα διακοσμητικά μέσα της εποχής του να αποδώσει τον πλούσιο συμβολισμό της γιορτής των Εισοδίων της Θεοτόκου, φανερώνοντας έτσι τον δυναμισμό των τοπικών εργαστηρίων. 

Το 1580 φέρεται ως χρονιά μεγάλης κλίμακας εργασιών στο Καθολικό, σύμφωνα με επιγραφή σε λίθινη πλάκα τοποθετημένη στο νότιο τοίχο του Ναού.

Η Τράπεζα της Μονής φέρει στην ανατολική και δυτική πλευρά τοιχογραφίες του 1616. 

Αργότερα, το μοναστήρι ανακαινίζεται και πάλι και τοιχογραφείται στα 1724 από τον Πελοποννήσιο μοναχό Γαβριήλ. 

Την εποχή εκείνη φέρει, επίσης, την επωνυμία Παναγία η Κλαδιώτισσα, πιθανόν από κάποια θαυματουργή εικόνα, όπως μαρτυρείται στις σωζόμενες επιγραφές. Το πλούσιο εικονογραφικό πρόγραμμα, με τους θεομητορικούς ύμνους σε πρώτο πλάνο, αποτελεί σταθμό για την περιοχή, όπου ανθεί ιδιαίτερα η αγιογραφική τέχνη. 


πηγή φωτογραφίας: www.larissanet.gr
Στην ίδια τη μονή σώζονται άλλα δύο θαυμάσια ζωγραφικά σύνολα, ένα στο παρεκκλήσι του πύργου και ένα δεύτερο στην τράπεζα της μονής, που χρονολογούνται περίπου στις αρχές του 17ου αιώνα. 

Το καθολικό ανήκει ως αρχιτεκτονικός τύπος στον αθωνικό τετρακιώνιο μετά χορών στο βόρειο και νότιο κλίτος. Φέρει τρεις τρούλους, τον κεντρικό και δύο μικρότερους, στη βόρεια και την νότια πλευρά του Ιερού, γι' αυτό και το Μοναστήρι ονομαζόταν «Κουμπελής» (από το «Κουμπές» = τρούλος). 

Το σημαντικότερο στοιχείο είναι ο διόροφος πύργος της εισόδου, με παρεκκλήσι στον όροφο, ενώ τα παλιά κελλιά έχουν καταρρεύσει.

πηγή φωτογραφίας: www.larissanet.gr
Τον Σεπτέμβριο του 2013 είχαν αρχίσει η εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης της στέγης και συντήρησης των τοιχογραφιών του καθολικού του ναού. 

Ο προϋπολογισμός του συνόλου των παρεμβάσεων ανέρχεται στα 500.000 ευρώ και το έργο συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης.

Οι επεμβάσεις που προβλέπεται να γίνουν συντελούν στη συντήρηση και ανάδειξη της Ιεράς Μονής και θα επιτρέψουν να λειτουργήσει το μνημείο και πάλι με ασφάλεια. Στόχος του έργου είναι να δημιουργηθεί ένας επισκέψιμος χώρος, με ιδιαίτερο ιστορικό και καλλιτεχνικό ενδιαφέρον και παράλληλα να αναβαθμιστεί η ευρύτερη περιοχή. 

πηγή φωτογραφίας: imd.gr
πηγή φωτογραφίας: imd.gr
πηγή φωτογραφίας: imd.gr




πηγή φωτογραφίας: www.larissanet.gr
Η υλοποίηση του έργου προχωρά με ικανοποιητικούς ρυθμούς, καθώς έχει ολοκληρωθεί πάνω από το 50% του φυσικού αντικειμένου.

Μετά την ολοκλήρωση του έργου θα γίνει η πλήρης αποκατάσταση της στέγης του καθολικού της μονής, καθώς επίσης και η συντήρηση των τοιχογραφιών στο εσωτερικό του καθολικού της μονής.Η εξυπηρέτηση των επισκεπτών του μνημείου θα είναι πλήρης αφού ήδη υπάρχουν χώροι υγιεινής.

Eπίσης θα δημιουργηθούν wc - ΑμεΑ, θα υπάρχει χώρος πληροφόρησης για στάση και ενημέρωση, ενώ στην είσοδο της μονής θα δημιουργηθεί ράμπα ΑμΕΑ, η οποία θα εξυπηρετεί την περιήγηση των επισκεπτών στον αύλειο χώρο του μνημείου και στην ολοκληρωμένη εποπτεία του ναού.

Ο πύργος του ηγουμένου και το παρεκκλήσι που βρίσκεται εντός του.
πηγή φωτογραφιών: agiotika.blogspot.gr

πηγή φωτογραφίας: www.larissanet.gr
Η Μονή έζησε περισσότερο από έναν αιώνα στην εγκατάλειψη και την ερήμωση όμως την δεκαετία του 1980 εγκαταστάθηκε γυναικεία μοναστική αδελφότητα, που ανοικοδόμησε και την κατεστραμμένη δυτική πτέρυγα.

Εγκαταλείφθηκε και πάλι για μια δεκαετία περίπου και από τον Ιούνιο του 2005 εγκαταβιώνει πλέον νέα αδελφότητα. 

Ηγούμενος είναι ο Αρχιμανδρίτης Αιμιλιανός Καζαντζίδης και η αδελφότητα αριθμεί 2 ιερομονάχους.

Το μοναστήρι πανηγυρίζει στα Εισόδια της Θεοτόκου στις 21 Νοεμβρίου και του Αγίου Παντελεήμονος στις 27 Ιουλίου.


Τηλέφωνο: (+30) 24940 22266 , 24940 23189


πηγή: imd.gr , www.archaiologia.gr