Πέμπτη, 29 Οκτωβρίου 2015

Μονή Παναγίας Χρυσολεόντισσας, Αίγινα.

πηγή φωτογραφίας: www.fysiolatris.net

Βρίσκεται στο κέντρο του νησιού, σε ένα κατάφυτο οροπέδιο περιτριγυρισμένο από βουνά, στο κέντρο της Αίγινας και σε απόσταση ενός χιλιομέτρου από την μονή του Αγίου Νεκταρίου ενώ θεωρείται από τους κατοίκους του νησιού τόσο η Παναγία η Χρυσολεόντισσα όσο και το ομώνυμο μοναστήρι της ως Προστάτες της Αίγινας. 


πηγή φωτογραφίας: www.aeginagreece.com
Σύμφωνα με τοπική παράδοση αρχικά η Μονή ήτανε κτισμένη κοντά στό παραθαλάσσιο χωριό Λεόντι, ήδη απο το 1403, με αποτέλεσμα να είναι ευάλωτη στις αλλεπάλληλες επιδρομές των πειρατών και των Αγαρηνών.

Επειτα από τρεις διαδοχικές καταστροφές της από αυτούς, αποφασίστηκε η μεταφορά της Μονής σε σημείο μακριά από τη θάλασσα, ώστε να μην είναι ορατή και εύκολα προσπελάσιμη από τους εχθρούς της. Όταν άρχισε η ανέγερση της Νέας Μονής συνέβη το εξής θαυμαστό γεγονός: Τα εργαλεία τα οποία άφηναν οι κτίστες στο χώρο της ανεγέρσεως, το πρωί δεν τα έβρισκαν εκεί αλλά στην σημερινή θέση της Μονής. Όταν το θαύμα επαναλήφθηκε τρεις φορές, οι μοναχοί κατάλαβαν το μήνυμα και ανήγειραν το μοναστήρι τους στην σημερινή τοποθεσία κατά τα έτη 1600 - 1614.

Ο τριώροφος οχυρός πύργος του 1610
πηγή φωτογραφίας: 
ekdramontas2.blogspot.gr
Το συγκρότημα έχει διατηρήσει τη φρουριακή όψη που είχε ήδη από τον 17ο αιώνα. 

Έχει τετράγωνη κάτοψη και περιβάλλεται από ψηλά κτήρια κελλιών, με πυργίσκους, πολεμίστρες και μικρά παράθυρα τοποθετημένα ψηλά. 

Στο κέντρο του υψώνεται ο τριώροφος οχυρός πύργος που χρονολογείται στο 1610 και χρησιμοποιείται και σήμερα, σαν χώρος φιλοξενίας επισκεπτών. 

Σε υψηλότερο επίπεδο είναι κτισμένο το καθολικό ρυθμού τρίκλιτης βασιλικής του 1808, αφιερωμένο στην Κοίμηση της Θεοτόκου, τον Άγιο Διονύσιο και τον Άγιο Χαράλαμπο. Ο ναός έχει τρεις εισόδους στον πρόναο και δεξιά στην κυρία είσοδο υπάρχει μαρμάρινη φιάλη που χρησιμοποιείται για τον αγιασμό. 

Στο εντυπωσιακό τέμπλο του 1814 με υπέροχες και σπάνιες παραστάσεις από την Παλαιά Διαθήκη, μορφές Αγίων, Αγγέλων, Ευαγγελιστών κ.α υπάρχει επιγραφή με τα ονόματα των μαστόρων «διά χειρών Ιωάννου, Δημητρίου, Αθανασίου και Ευσταθίου», στη δε μεσαία και Ωραία Πύλη «διά συνδρομής Κυρίλλου ηγουμένου Λαμπαδαρίου και των πατέρων».

Η Κτητορική επιγραφή
πηγή φωτογραφίας: www.imhydra.gr
Με σιγίλλιο του Οικουμενικού πατριαρχείου Τιμόθεου, το 1614, η μονή αναγνωρίστηκε ως «Σταυροπήγιο» και η δράση της κατά την επανάσταση του 1821 υπήρξε σημαντικότατη ενώ διατηρούσε μεγάλη περιουσία και είχε στην κατοχή της σχεδόν ολόκληρη την Αίγινα, αλλά και το νησάκι που χαρακτηριστικά λέγεται Μονή, απέναντι από την Πέρδικα

Μετά τη δημιουργία του ελευθέρου ελληνικού κράτους η Μονή με το διάταγμα του Όθωνος θεωρήθηκε διατηρητέα εν λειτουργία και προσαρτήθηκε σ’ αυτήν ως μετόχι η διαλυθείσα Μονή Φανερωμένης Σαλαμίνος.

Η έξοδος των Πρωτοπλάστων από τον Παράδεισο. 
Τοιχογραφία, 19ος αιώνας 
πηγή φωτογραφίας: www.archaiologia.gr
Η μονή της Χρυσολεόντισσας λειτούργησε χωρίς διακοπή ως ανδρική, μέχρι και το 1935, χρονιά κατά την οποία ο αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χρυσόστομος A' Παπαδόπουλος διαπιστώνοντας την παντελή εγκατάλειψη της, την μετέτρεψε με ένα βασιλικό Διάταγμα σε γυναικεία Μονή και για το σκοπό αυτό απέσπασε από την μονή του Αγίου Νεκταρίου πέντε μοναχές.


Τελευταίος ηγούμενος της Μονής Χρυσολεόντισσας, πριν μετατραπεί σε γυναικεία, ήτανε ο Γέροντας Ιερώνυμος της Αίγινας.

Στα χρόνια που ακολούθησαν έγιναν εργώδεις προσπάθειες για την ανακαίνιση της ιστορικής Μονής. Η πρώτη ηγουμενία ανατέθηκε στην «ευσεβή και διακριτική» διακόνισσα Μαγδαληνή, που χειροτόνησε ο Αγιος Νεκτάριος.

Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Χρυσολεόντισσας
Η Μαγδαληνή ποίμανε επί 32 συνεχόμενα έτη το ποίμνιον της Μονής «μετ' επιστήμης, διακρίσεως και αληθινής κατά θεόν Αγάπης», όπως γράφει το βιογραφικό σημείωμά της στο επιμελημένο έντυπο βιβλίο της Ιεράς Γυναικείας Μονής Κοιμήσεως της Θεοτόκου Χρυσολεόντισσας. 

Η ηγουμένη Μαγδαληνή με τη συμβολή και της συνοδείας της, πραγματοποίησε μία ριζική ανακαίνιση, ένα έργο πού συνέχισαν και οι μετέπειτα γερόντισσες Ευβούλη και Θεοδούλη καθώς και η σημερινή γερόντισσα της Μονής Ευπραξία.

Μεγάλος θησαυρός της Μονής είναι η αργυρο - επενδυμένη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας της Χρυσολεόντισσας, τοποθετημένη στην άκρη του τέμπλου του Καθολικού, προς την βόρεια πύλη του Ιερού. 

Την θαυματουργή αυτή εικόνα της Παναγίας έφεραν ψηλά στο βουνό της Αίγινας δύο μοναχοί, ο Μακάριος και ο Αρσένιος. 

Όπως την έφερναν, άφησαν σε μία πέτρα την εικόνα και ο βράχος σχίστηκε και σχηματίσθηκε στο σημείο ένας σταυρός. 

Αυτό το σημείο σήμερα το λένε «το χέρι της Παναγίας» και βρίσκεται στον δρόμο, δεξιά, κοντά στην Ιερά Μονή που βρίσκεται στο κέντρο της Αίγινας, με εξαιρετική και ανεμπόδιστη θέα, από ψηλά, στον Σαρωνικό. 


Το Προσκύνημα του Αγίου Νεκταρίου
H εικόνα χρονολογείται τον 15ο και 16ο αιώνα και η παράδοση θέλει να είναι μία από τις 70 εικόνες που φιλοτέχνησε ο Ευαγγελιστής Λουκάς.

Απαγορεύεται η φωτογράφισή της, αλλά και αν κανείς θέλει να παραβεί την απαγόρευση και την φωτογραφίσει, «η εικόνα δεν του φανερώνεται». Μένει σκοτεινή και απροσπέλαστη ενώ μόνον η προσευχή την φέρνει κοντά, προστάτιδα και θαυματουργή – αρωγό.

Πλήθος θαυμάτων έχουν καταγραφεί, από πιστούς που θεραπεύτηκαν «αλείφοντας με λαδάκι από το καντήλι της Παναγίας», τη σπονδυλική στήλη, το σκοτισμένο κεφάλι, τους διαγνωσμένους όγκους και όλα αυτά είναι ιστορημένα, με ονόματα και διευθύνσεις στο βιβλιαράκι της Μονής.

Και μόνον η επίσκεψη στον γαλήνιο αυτό τόπο, η προσκύνηση της εικόνας στο δροσερό ημίφως του ναού, η επαφή με τη φύση, με τα ήμερα οικιακά ζώα, κότες, χήνες και, έως πρόσφατα, στρουθοκαμήλους και παγόνια, ηρεμεί την ψυχή, καθαρίζει τον νου, ενδυναμώνει την πίστη, αλαφρώνει τον άνθρωπο από τις έγνοιες.

Αφότου ήρθε στην Αίγινα ο άγιος Νεκτάριος το 1904 ως διευθυντής της Ριζαρείου Σχολής, ιερό αντικείμενο με το οποίο ήταν πολύ δεμένος επί της γης ήταν η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Χρυσολεόντισσας που έχει ιστορία γύρω στα 400 χρόνια και είναι περιβεβλημένη με ασημένια επένδυση, ελαφρώς επιχρυσωμένη και είναι έργο ύψιστης καλλιτεχνικής αξίας.

Το εκκλησάκι της Μεταμόρφωσης
Κατά διαστήματα ανέβαινε τότε ο Πενταπόλεως Νεκτάριος στη Χρυσολεόντισσα για προσκύνημα και προσευχή στη χάρη της και τελευταία πνευματική επιθυμία του ήταν να προσκυνήσει για τελευταία φορά και αυτό έγινε το Σεπτέμβρη του 1920.

Με συνοδεία τριών μοναχών πέζευσε στο αλογάκι της Μονής και όταν έφτασε στο Μοναστήρι συγκινημένος και δακρυσμένος γονάτισε και προσευχήθηκε να του χορηγήσει ο Θεός λίγα χρόνια ζωής ακόμα για να ολοκληρώσει το έργο του στη Μονή του. 

Ύστερα ζήτησε να φύγουν για τη Μονή της Αγίας Τριάδος και στο δρόμο βλέποντας από ψηλά το Μοναστήρι του είπε: «Ας ευλογήσω δια τελευταίαν φοράν το μοναστηράκι μου και τους χριστιανούς της νήσου, διότι εντός ολίγου θ’ απέλθω»

Σε ερώτηση της μοναχής Νεκταρίας απάντησε: «εις τους ουρανούς». Πήρε δηλαδή απάντηση ότι πεθαίνει.

Νεόδμητο προσκύνημα
Σήμερα παντού επικρατεί η τάξη και ή ομορφιά. Οι αδελφές, εκτός από τη συντήρηση και τον εξωραϊσμό των κτισμάτων της μονής και των μετοχιών της, μεριμνούν για την φιλοξενία των πολυάριθμων προσκυνητών και ασχολούνται με τις αγροτικές καλλιέργειες και την οικόσιτη κτηνοτροφία.

Στη Μονή που η ιστορία της έχει συνδεθεί με την προσωπικότητα του Αγίου Νεκταρίου, που την επισκεπτόταν συχνά, λειτουργούν έξι παρεκκλήσια. 

Το παρεκκλήσιο των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, του αγίου Αθανασίου, του αγίου Νεκταρίου, του Αποστόλου Ανδρέα, του αγίου Λεοντίου και της αγίας Μαγδαληνής (κοιμητήριο).

Η πρόσβαση στην Μονή με το αυτοκίνητο είναι πολύ καλή και φτάνει έως και την εξώπορτα ενώ οι ώρες επισκέψεων στην Μονή είναι από τις 07.30 το πρωί έως τις 13.00 το μεσημέρι και από τις 16.00 το απόγευμα έως και την δύση του ήλιου.

Η μονή πανηγυρίζει στις 15 Αυγούστου της Κοιμήσεως της Θεοτόκου όπου και γίνεται σπουδαίο πανηγύρι με χιλιάδες επισκέπτες πλήθος, στις 29 Ιουνίου των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου και στην εορτή του Αγίου Ανδρέα.

Τηλέφωνο: (+30) 22970 62100