Κυριακή 13 Φεβρουαρίου 2022

Η ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΑΤΤΑΛΕΙΩΤΙΣΣΑΣ ή «ΤΖΙΚΟ ΠΑΝΑΓΙΑΣ».

πηγή

Φυλάσσεται στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως Θεοτόκου και Παναγίας του Κύκκου (Παναγίτσας), στον Ταύρο, της Αττικής.



Το λιμάνι της Αττάλειας στην δεκαετία του 1920,από
εδώ ξεκίνησε το πλοίο που μετέφερε τους Μικρασιάτες
πρόσφυγες απο Σπάρτα (Isparta) και Μπουλντούρι (Burdur)
στον Πειραιά. Επικεφαλής της αποστολής (18/10/1922)
ο ιερέας Σπάρτας Παπαιωακείμ Πεσματζόγλου.
πηγή
Οι χριστιανοί της Αττάλειας μέ ιδαίτερη ευλάβεια τιμούσαν την Θαυματουργή Εικόνα της Παναγίας της Κύκκου – Τζίγκο Παναγιά, όπως τήν αποκαλούσαν μέ τήν τοπική προφορά, που βρισκόταν στόν ναό του Αγίου Νικολάου της Αττάλειας, ανάμεσα από τίς συνοικίες των Ρωμηών, μέσα στό κάστρο και που μετά τήν ανταλλαγή, τόν γκρέμισαν οι Τοπικές αρχές γιά νά κάνουν πλατεία.

Εκτός άλλων εκδηλώσεων σεβασμού καί ευλαβείας οι Ατταλειώτες κάθε Δευτέρα πρωΐ, πρίν πάνε στίς δουλειές τους περνούσαν και προσκυνούσαν τήν ιερή Εικόνα καί ζητούσαν τή Χάρη της Παναγίας Μητέρας. 

Η Εικόνα είναι πολύ παλαιά και αποτελεί πιστό αντίγραφο της Εικόνας της Παναγίας του Κύκκου της Κύπρου με την  προφορική ιστορική παράδοση να θέλει τον ίδιο τον Ευαγγελιστή Λουκά να δίνει την εικόνα της Παναγίας της Ατταλειώτισσας στον Απόστολο Βαρνάβα και εκείνος με την σειρά του να την προσφέρει στους χριστιανούς της Αττάλειας, πόλη στην οποία παρέμεινε μαζί με τον Απόστολο Παύλο κατά την Α΄ Αποστολική Περιοδεία.

Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας του Κύκκου,
αντίγραφο της οποίας είναι η θαυματουργή εικόνα
της Παναγίας Ατταλειώτισσας.
Ο Ατταλειώτης Μητροπολίτης της Άγκυρας Σεραφείμ στό ειδικό σύγγραμμά του
«Περί τῆς Μονῆς τοῦ Κύκκου εἰς τήν Κύπρον» που εκδόθηκε τό 1780 στή Βενετία γράφει: 
«Μία από τίς τρείς εικόνες της Θεοτόκου πού αγιογραφήθηκαν από τόν Απόστολο καί Ευαγγελιστή Λουκά, μέσω Αιγύπτου μεταφερόταν στήν Κωνσταντινούπολη, άγνωστο όμως για ποιό λόγο την έφεραν στήν Αττάλεια και εκεί φυλάχθηκε για μεγάλο διάστημα. Όταν τόν 6ο αιώνα επί αυτοκράτορα Ηρακλείου ο βασιληάς των Περσών Χοσρόης κυρίευσε τήν Αττάλεια η εικόνα μεταφέρθηκε στήν Κύπρο, όμως τόν 7ο αιώνα καί εκεί κινδύνεψε από τις επιδρομές των Σαρακηνών και γιά να την προστατεύσουν τήν μετέφεραν στήν Κωνσταντινούπολη, στό αυτοκρατορικό παλάτι».

Κατά μία άλλη παράδοση, που δέν αναφέρει ο Αγκύρας Σεραφείμ, γύρω στά 1100, ο βυζαντινός διοικητής της Κύπρου άρχοντας Μανουήλ Βουτομίτης, μετά από θαυματουργική θεραπεία του από τον γέρο ερημίτη, Ησαΐα, δέχτηκε νά πάνε μαζί στήν βασιλεύουσα και να ζητήσουν από τόν αυτοκράτορα τήν Εικόνα της Παναγίας.

Ο αυτοκράτορας Αλέξιος Ά Μέγας Κομνηνός δέχθηκε σέ ακρόαση τόν άρχοντα Βουτομίτη καί τόν ερημίτη Ησαΐα επιφυλάχτηκε όμως νά απαντήσει αφού δέν ήθελε νά στερηθεί τήν χαριτόβρυτη εικόνα, όταν όμως η μονάκριβη κόρη του αρρώστησε βαριά και θεραπεύτηκε μέ τήν προσευχή του γέροντα Ησαΐα, αντιλήφθηκε πώς ήταν θέλημα Θεού να δώσει την Εικόνα.

Η Ιερά Μονή Κύκκου στην Κύπρο
Όχι μόνο παρέδωσε τήν Εικόνα της Παναγίας αλλά χορήγησε και τά χρήματα γιά τήν ανέγερση του μοναστηριού, στό οποίο θά τήν τοποθετούσαν και αυτό τό αναφέρει ο Αγκύρας Σεραφείμ:
«Επί αὐτοκράτορος Ἀλεξίου τοῦ Κομνηνοῦ μεταφέρθηκε ἡ Εἰκών τῆς Θεομήτορος μετά περισσῆς μεγαλοπρεπείας, δι᾽αὐτοκρατορικοῦ πλοίου πάλιν εἰς τήν Κύπρον καί κατετέθη εἰς τήν ἐπί τούτῳ βασιλικοῖς ἀναλώμασιν ἱδρυθεῖσαν μεγαλώνυμον ἱεράν Μονήν τοῦ Κύκκου. 

Ταύτης τῆς εἰκόνος ἀντίτυπον ἦτο ἡ εἰς τήν Ἀττάλειαν ὑπάρχουσα εἰκών τῆς Παναγίας καί δι᾽αὐτό λέγεται «Παναγία τῆς Κύκκου».

Η φήμη της θαυματουργής Εικόνας εξαπλώθηκε, πολλοί ζητούσαν νά έχουν αντίγραφό της και έτσι υπάρχουν αντίγραφά της από τόν 13ο αιώνα σέ ναούς της Κύπρου, στό Σινά αλλά και αλλού.

Η μορφή του Αποστόλου καί Ευαγγελιστού Λουκά,
που είναι στραμμένος πρός τήν Θεοτόκο
βαστώντας έναν αγιογραφικό κάλαμο,
δίνει τήν εντύπωση οτι την ζωγραφίζει
Η θαυματουργή Εικόνα της Παναγίας Ατταλειώτισσας, είναι διαστάσεων 75 Χ 55 εκατοστά, στό κέντρο της απεικονίζεται η Θεοτόκος, βαστάζουσα εκ δεξιών Της τόν Σωτήρα Χριστό καί έχει τό πρόσωπόν Της γυρμένο πρός Αυτόν. 

Στό δεξιό μέρος της Παναγίας καί του Θείου Βρέφους, απεικονίζεται κάτι σπάνιο, η μορφή του Αποστόλου καί Ευαγγελιστού Λουκά, ο οποίος είναι στραμμένος πρός τήν Θεοτόκο βαστώντας έναν αγιογραφικό κάλαμο, δίνοντας τήν εντύπωση οτι την ζωγραφίζει ενώ δεξιά καί αριστερά της κεφαλής της Θεοτόκου ειναι αγιογραφημένοι οι Αρχάγγελοι Γαβριήλ καί Μιχαήλ. 

Στό πάνω μέρος της Εικόνας και άνωθεν της κεφαλής της Θεομήτορος ειναι αγιογραφημένη η παράσταση της Αγίας Τριάδος (Σύνθρονον), περιστοιχιζόμενης από αγγελικά τάγματα. 

Όλη η Εικόνα είναι καλυμμένη μέ κάλυμμα «πουκάμισο», από χρυσό και πλατίνα, ενώ στήν κεφαλή της Θεοτόκου υπάρχει βασιλικό στέμμα, στολισμένο μέ διαμάντια και άλλους πολύτιμους λίθους.

Η επιγραφή κάτωθεν της εικόνας υποδυκνείει την
ημερομηνία κατασκευής του καλλύματος
Κάτωθεν της Εικόνας υπάρχει η επιγραφή, που αφορά μάλλον την ημερομηνία κατασκευής του πολύτιμου καλλύματος: 
«ΔΕΗΣΙΣ ΤΩΝ ΔΟΥΛΩΝ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΤΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΩΝ 1875 ΜΑΡΤΙΟΥ 20». 

Δυστυχώς από τις διάφορες ταλαιπωρίες της Εικόνας, η μορφή της Παναγίας φαίνεται αμυδρά, όπως και η μορφή του Χριστού ενώ σέ καλύτερη κατάσταση είναι οι μορφές του Αποστόλου Λουκά, των δύο Αρχαγγέλων καί της παράστασης της Αγίας Τριάδος.

Ο ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου στον
Ταύρο της Αττικής
Οι Ατταλειώτες αρχικά γιόρταζαν τήν θαυματουργή εικόνα τήν 8η Σεπτεμβρίου, μέρα του Γενεθλίου της Θεοτόκου, κάποια χρονιά όμως, ξημερώματα Κυριακής των Μυροφόρων, ενώ γινόταν αγρυπνία στόν ναό του Αγίου Νικολάου της Αττάλειας, η Παναγία θεράπευσε θαυματουργικά μιά κοπέλλα εκ γενετής παράλυτη και έ
κτοτε τήν τιμούσαν δύο φορές τόν χρόνο, στίς 8 Σεπτεμβρίου καί τήν Κυριακή των Μυροφόρων, σέ ανάμνηση του θαύματος.

Στόν διωγμόν του 1922 ο Ιερέας της Αττάλειας π. Παγκράτιος, (αδελφός του τότε Μητροπολίτη Πισιδίας, Εξάρχου Ατταλείας κ.λπ. Γερασίμου Τανταλίδη) μέ τόν Παιδονόμο της Αττάλειας Παναγιώτη Χατζηεσμέρη, μέ πολλές προφυλάξεις και πολλή ευλάβεια μετέφεραν την Εικόνα στήν Ελλάδα. 

Μετά από ταξίδι που κράτησε 15 περίπου ημέρες, η ιερή εικόνα μαζί με 6.000 ψυχές που στριμώχτηκαν στα αμπάρια του ελληνικού υπερωκεανίου φορτηγού “Ανδρέας Άνδρου”, αποβιβάστηκε και μεταφέρθηκε στο Κατάκολο Πύργου Ηλείας και επαποτέθηκε στον ιερό Ναό του Αγίου Νικολάου.

Αργότερα τήν μετέφεραν στό Θησείο, στήν Εκκλησία του Αγίου Φιλίππου και τόν Αύγουστο του 1929 στό προσωρινό ναό της Παναγίας στόν Ταύρο ενώ σήμερα βρίσκεται στόν Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου Ταύρου, πού κτίστηκε μέ πρωτοβουλία του «Συλλόγου Ατταλειωτών – Αλαϊωτών» και κάθε χρόνο τήν Κυριακή τῶν Μυροφόρων προσέρχονται οι Ατταλειώτες καί πανηγυρίζουν τήν «Τζίγκο - Παναγιά» όπως καί στήν Αττάλεια. 

Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Ταύρου, 
οδ. Επταλόφου & Χρυσοστόμου Σμύρνης 
τηλ: 210 3466538



Κυριακή 6 Φεβρουαρίου 2022

Ο ΕΠΙΣΤΗΘΙΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΤΟΥ ΑΘΩΝΙΤΗ.

πηγή

Ο βαρύς επιστήθιος ηγουμενικός σταυρός του Οσίου Αθανασίου του Αθωνίτου, του θεμελιωτή του μοναχισμού στο Άγιο όρος, φυλάσσεται στην Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας Αγίου Όρους και αντί αλυσίδας έχει μια κυκλοτερή λάμα σιδήρου ενώ ζυγίζει περίπου 2,7 κιλά.

Τοιχογραφία στίς αρχές τού 14ου αιώνα στον Ιερό Ναό 
Κοιμήσεως της Θεοτόκου στο Πρωτάτο τών Καρυών 
τού Αγίου Όρους, έργο τού Μανουήλ Πανσέληνου
Ο Όσιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης, γεννήθηκε γύρω στο 930 στην Τραπεζούντα της Μικράς Ασίας και οι γονείς του πέθαναν πολύ νωρίς, ο πατέρας του πριν γεννηθεί, ενώ η μητέρα του λίγο καιρό μετά την γέννηση του, αφού προηγουμένως του έδωσε το όνομα Αβράμιος. 

Το πεντάρφανο μωρό μεγάλωσε μια μοναχή, φίλη της μητέρας του, που κοντά της ο Αβράμιος γνώρισε και αγάπησε το Χριστιανισμό και το μοναχισμό όμως και η μοναχή πέθανε όταν ο Αβράμιος έγινε επτά ετών. 

Έμαθε τα πρώτα γράμματα στην Τραπεζούντα και κατόπιν συνέχισε στην Κωνσταντινούπολη που εκεί έμεινε στο σπίτι μιας ξαδέλφης του, η οποία ήταν παντρεμένη με έναν αξιωματικό που ονομαζόταν Ζεφινεζέρ. Στην Κωνσταντινούπολη φοίτησε στη σχολή του Αθανάσιου, ο οποίος θεωρούνταν σοφός δάσκαλος ενώ στη σχολή αυτή δίδαξε κατόπιν και ο ίδιος και απέκτησε μεγάλη φήμη.

Αργότερα γνώρισε τον Όσιο Μιχαήλ τον Μαλεΐνο, ο οποίος ήταν ηγούμενος στη Μονή Κυμινά στη Βιθυνία της Μικράς Ασίας και μαζί με αυτόν, γνώρισε και τον ανηψιό του, Νικηφόρο Φωκά, ο οποίος μετά από μερικά χρόνια έγινε Αυτοκράτορας. 

Άγιος Αθανάσιος Αθωνίτης. 
Εικόνα τού 14ου αιώνα μ.Χ. 
στην Μονή Μεγίστης Λαύρας.
Ο Αβράμιος ακολούθησε τον Όσιο Μιχαήλ στη Μονή Κυμινά, όπου εκάρη μοναχός και πήρε το όνομα Αθανάσιος ενώ μετά από τέσσερα χρόνια αποσύρθηκε στην έρημο, όπου ασκήτεψε, μέχρι τη στιγμή που ο Όσιος Μιχαήλ τον όρισε πνευματικό πατέρα του Νικηφόρου Φωκά ο οποίος αποκάλυψε στον Αθανάσιο την επιθυμία του να μονάσει, γεγονός ιδιαίτερης σημασίας για τα μεταγενέστερα γεγονότα.

Κάποια στιγμή, ο Αθανάσιος, επιθυμώντας μια πιο ήσυχη και ασκητική ζωή, παίρνει την ευλογία του γέροντά του Μιχαήλ, και αναχωρεί για το Άγιο Όρος χωρίς να αποκαλύψει σε κανέναν την ταυτότητά του.

Εκεί πληροφορείται ότι ο μάγιστρος Λέων έχει λάβει τον τίτλο του «Μαγίστρου των Σχολών της Δύσεως», φοβάται μήπως αποκαλυφθεί, γι’ αύτο αλλάζει όνομα από Αθανάσιος σε Βαρνάβας και πηγαίνει να κρυφτεί στην περιοχή του Ζυγού, κοντά σε έναν γέροντα ασκητή, προσποιούμενος τον αγράμματο δόκιμο.

Ο Νικηφόρος Φωκάς είχε υποψιαστεί ότι ο πνευματικός του βρισκόταν στον Αθω και τελικά ο αδελφός του Λέοντας τον βρήκε κοντά σε έναν γέροντα ασκητή, τότε, οι αθωνίτες ανακάλυψαν ότι έμενε κοντά τους ένα σημαντικό πνευματικό πρόσωπο και παρακάλεσαν τον Αθανάσιο να μεσολαβήσει για την ανέγερση ναού.

Όσιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης 
Εικόνα γύρω στά 1360 - 1380 στην
Ιερά Μονή Παντοκράτορος, Άγιον Όρος
Πράγματι, ο Λέοντας με την παράκληση του Αθανασίου βοήθησε για την ανέγερση της περίφημης Βασιλικής του Πρωτάτου των Καρυών.

Κατόπιν, ο Αθανάσιος συνόδευσε τον Νικηφόρο Φωκά στη νικηφόρα εκστρατεία εναντίον των Σαρακηνών της Κρήτης, το 961 και συμφώνησε μαζί του για την ανέγερση κοινοβιακής μονής στον Άθω, όπου θα ασκήτευε και ο ίδιος αλλά και ο Νικηφόρος. 

Ενώ το έργο προχωρούσε, ξαφνικά ο Αθανάσιος μαθαίνει ότι ο Νικηφόρος Φωκάς ανέβηκε στον θρόνο της αυτοκρατορίας, και το γεγονός αυτό τον λύπησε πολύ, έστειλε επιτιμιτικά γράμματα στον νέο βασιλιά για το γεγονός ότι αθέτησε την υπόσχεση του να μονάσει, άφησε την συνέχιση του έργου στην αδελφότητα που είχε αρχίσει να σχηματίζεται, και αναχώρησε από το Άγιο Όρος. 

Ο Νικηφόρος, μετανιωμένος και πικραμένος από το γεγονός ότι αθέτησε την υπόσχεσή του και ήταν η αιτία για την αναχώρηση του πνευματικού του πατέρα, τον αναζήτησε και μετά από τις αμοιβαίες εξηγήσεις που δόθηκαν και αφού ο Νικηφόρος τον διαβεβαίωσε ότι μετά από κάποιο διάστημα θα τον ακολουθούσε στο Άγιο Όρος, ο Αθανάσιος τον συγχώρεσε και επέστρεψε για να συνεχίση την αποπεράτωση του έργου.

Το Τυπικό του 972, γνωστό και ως "Τράγος"
Έτσι ο Αθανάσιος έκτισε το 963 τη Μονή Μεγίστης Λαύρας στην άκρη του Άθω με το έτος αυτό να θεωρείται και το έτος έναρξης του μοναστηριακού κοινοβιακού βίου στο λεγόμενο πλέον
«Άγιο Όρος».

Γύρω από το καθολικό της μονής κτίστηκαν κελιά, μαγειρείο, τράπεζα, νοσοκομεία, ξενώνες, υδραγωγείο, μύλος, πολλοί μοναχοί ήρθαν να ζήσουν στη Μονή υπό την καθοδήγηση του Αγίου Αθανασίου, ο οποίος εφάρμοσε καινοτομίες στο μοναστικό βίο του Αγίου Όρους αφού οι μοναχοί άρχισαν να καλλιεργούν την γη και να συνδυάζουν την προσευχή με την εργασία και τη δημιουργία, ενώ ως τότε ζούσαν περισσότερο ασκητικό, αναχωρητικό βίο.

Δυστυχώς, μετά τη δολοφονία του Νικηφόρου Φωκά το 969, αθωνίτες ασκητές κατήγγειλαν τον Αθανάσιο στον νέο αυτοκράτορα Ιωάννη Τσιμισκή ότι κατέλυσε "τους αρχαίους τύπους και έθιμα". 

Ο Ιωάννης Τσιμισκής κάλεσε σε απολογία τον Αθανάσιο, αλλά πείστηκε για το επιτελούμενο πνευματικό έργο και επανέλαβε τις δωρεές τού προκατόχου του, ανέθεσε στον ηγούμενο της μονής Στουδίου, Ευθύμιο, να συντάξει Τυπικό, το οποίο κυρώθηκε το έτος 972 και είναι γνωστό με την ονομασία "Τράγος", από το δέρμα τράγου πάνω στο οποίο γράφτηκε, το Τυπικό αυτό φυλάσσεται σήμερα στο Σκευοφυλάκιο του Πρωτάτου και της Ι. Κοινότητος.

Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Εγγυήτριας

O Άγιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης, ακολουθώντας την παλιά συνήθεια των μοναχών της Παλαιστίνης ασκήτευε στο σπήλαιο του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτου στην Αθωνίτικη Βίγλα.

Στο παρεκκλήσιο του Ακάθιστου Ύμνου φυλάσσεται η ομώνυμη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, την οποία βρήκε, το 965, μετά από όραμα ο Άγιος Αθανάσιος και την μετέφερε στο Καθολικό της Μεγίστης Λαύρας, η εικόνα όμως, θαυματουργικά γύρισε στο Σπήλαιο. 

Ο Όσιος την ξαναπήρε στη Λαύρα και την άφησε στην ίδια θέση εντός του ναού όμως και πάλι η εικόνα βρέθηκε στο Σπήλαιο και έκτοτε δεν τόλμησε ο Όσιος Αθανάσιος να την μετακινήσει, την άφησε στο ίδιο μέρος όπου βρίσκεται και σήμερα, στο παρεκκλήσιο του Ακαθίστου ύμνου στο σπήλαιο του Οσίου Αθανασίου του Αθωνίτη ενώ όρισε τότε να τιμάται πανηγυρικά με ολονύχτια αγρυπνία στο Σπήλαιο, το Σάββατο του Ακάθιστου Ύμνου. 

Σύμφωνα με την παράδοση, η εικόνα (Παναγία η Εγγυήτρια) ήρθε στο Σπήλαιο από τα Ιεροσόλυμα και είναι η εικόνα την οποία έβαλε εγγυήτρια της αποχής της από τον πρότερο αμαρτωλό βίο η Οσία Μαρία η Αιγυπτία, όταν αναχώρησε με μόνο εφόδιο δύο φραντζόλες ψωμί και έμεινε στην έρημο επί 40 χρόνια.

Ο τάφος του αγίου Αθανασίου του Αθωνίτη

Στη Μονή της Μεγίστης Λαύρας έμεινε ο Άγιος Αθανάσιος για σαράντα χρόνια και κατά τη διάρκεια οικοδόμησης μιας εκκλησίας, περίπου το 1000, κατέρρευσε ένα τμήμα του τρούλου και τον καταπλάκωσε, με αποτέλεσμα να τον σκοτώσει, ενώ κατά μία άλλη εκδοχή βρήκε τραγικό θάνατο όταν μαζί με άλλους μοναχούς έπεσαν από την κόγχη του Ιερού.

Ο Τάφος του Οσίου Αθανασίου βρίσκεται στο παρεκκλήσιο των Αγίων Τεσσαράκοντα Μαρτύρων, στην Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας. 

Αναφέρεται ότι: «Κατά την ζώσαν και αδιάκοπον παράδοσιν της Μονής λέγεται ότι, ζων ο Όσιος, είχεν αφήσει εντολήν περί μη εκταφής του, η οποία και ετηρέτο επί αιώνες. Αλλά, κατά την παράδοσιν επίσης, ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Σίλβεστρος, ότε το 1575 μετέτρεψε την Μονή από ιδιορρύθμου εις κοινόβιον, ηθέλησεν εξ ευλάβειας ν’ ανοίξει τον τάφον. Αφού λοι­πόν έπεισε τους Πατέρας, επεχείρησε μετ’ αυτών το άνοιγμα του τάφου. Όταν εκτύπησαν δια των σχετικών εργαλείων προς διάνοιξιν, εξήλθον εκείθεν φλόγες πυρός, αι οποίαι κατετρόμαξαν τον Πατριάρχην και τους περί αυτόν, ώστε να σταματήσουν πάραυτα το εγχείρημα. Ούτως ο τάφος του Οσίου παραμένει μέχρι σήμερα άθικτος, κατά την εντολήν του Πατρός».

Η μνήμη του οσίου εορτάζεται την 5η Ιουλίου.



Παρασκευή 4 Φεβρουαρίου 2022

Η ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΑ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΤΟΥ ΜΥΡΟΒΛΗΤΗ, ΣΤΟ ΒΑΛΕΤΣΙΚΟ.


Φυλάσσεται στην ομώνυμη Ιερά Μονή του Αγίου Δημητρίου Βαλέτσικο, στην Τσαριτσάνη της Ελασσόνας.

Άποψη της Μονής
πηγή
Η ιστορία της περιοχής, αρχίζει με την κατάληψη της Θεσσαλίας, από τον Σέρβο βασιλιά 
Στέφανο Δουσάν, το 1348.

Διορίζει Δεσπότη τον Συμεών Ούρεση Παλαιολόγο ο οποίος μετά το θαύμα στον γιό του Ιωάννη, έπειτα μοναχό Ιωάσαφ, το 1370, χάριν της εικόνας του Αγίου Δημητρίου, έχτισε το Καθολικό της Μονής, που σώζεται ως σήμερα, όχι όμως στην αρχική του μορφή, ενθρόνισε την θαυματουργή εικόνα του Αγίου και η Μονή ονομάστηκε  «Βαλέτσικο» που σημαίνει μικρό παιδί.

Στην εκστρατεία του Ελληνικού Στρατού εναντίον των Τούρκων το 1897, το μοναστήρι γίνεται κέντρο πληροφοριών και συνδέσμου του Ελληνικού στρατού ενώ το 1905 εγκαθίσταται στην Μονή Τουρκικό απόσπασμα 35 Οθωμανών στρατιωτών, το οποίο τα ξημερώματα της 29ης Οκτωβρίου 1905, μετά από θαυμαστή επέμβαση και εμφάνιση του Αγίου Δημητρίου, εγκαταλείπουν τη Μονή.

Μπροστά στο τέμπλο, υπάρχει η «πατησιά»
του αλόγου του Αγίου Δημητρίου.
Μάλιστα μπροστά στο τέμπλο, κατά την παράδοση, υπάρχει η «πατησιά» του αλόγου του Αγίου Δημητρίου, όταν εκδίωξε τους Οθωμανούς μέσα από τη Μονή κατά την θαυμαστή εμφάνισή του.

Η θαυματουργή Ιερά Εικόνα απεικονίζει τον άγιο Δημήτριο σε μπούστο και φέρει όλα τα χαρακτηριστικά της Βυζαντινής τέχνης, δεν διασώζεται βέβαια κάποια χρονολογία ή και το όνομα του αγιογράφου, αλλά η τεχνική της παραπέμπει στον 14ο αιώνα. 

Το κάλυμμα της Εικόνας είναι κατασκευασμένο το 1611 και χαρακτηριστικό του είναι πως δεν φέρει την μορφή του Αγίου Δημητρίου, αλλά έχει πλούσιο διάκοσμο με Ναούς και άνθη ενώ στο κέντρο υπάρχει λειψανοθήκη με απότμημα Ιερού Λειψάνου του Αγίου Δημητρίου.

Λόγω της ερήμωσης της Μονής, η Εικόνα αυτή φυλασσόταν στο Ιερό Ναό της Κοίμησης της Θεοτόκου Τσαριτσάνης και υπέστη μεγάλη ζημιά κατά την πυρκαγιά του Ναού το 1986, για αυτό και το πρόσωπο του Αγίου σήμερα, δεν διακρίνεται.

Η Εικόνα αποκαταστάθηκε από την Εφορία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Λαρίσης και στις 28 Οκτωβρίου του 2016, όταν η Μονή επανδρώθηκε, πραγματοποιήθηκε με κάθε λαμπρότητα η επάνοδος της από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Ελασσώνος κ.κ. Χαρίτωνα, στην Ιερά Μονή.



Ιερά Μονή Αγίου Δημητρίου Βαλέτσικο

πηγή

Βρίσκεται σε υψόμετρο 750 μέτρων, ανατολικά της κωμόπολης Τσαριτσάνης, σε μια απόκρημνη πλαγιά με άγρια βλάστηση.


Η είσοδος της Μονής
πηγή

Η ακριβής χρονολογία ίδρυσης της Μονής δεν μπορεί να προσδιοριστεί, όμως στη μεγάλη δίκη, για τις καταπατήσεις των εκτάσεων της το 1875, όπου και δικαιώνεται η Μονή, αναφέρεται ως “αρχαία μονή με χιλιόχρονη παρουσία”.

Η καταγεγραμμένη ιστορία της περιοχής, αρχίζει από την κατάληψη της Θεσσαλίας, από του Σέρβο βασιλιά Στεφάνο Δουσάν το 1348, όπου και διορίζει δεσπότη της Θεσσαλίας τον Συμεών Ούρεση Παλαιολόγο.

Ο Συμεών Ούρεσης Παλαιολόγος μετά το θαύμα στον νεαρό γιό του Ιωάννη, μετέπειτα μοναχό Ιωάσαφ, περίπου το 1370, χάριν της εικόνας του Αγίου Δημητρίου, έχτισε το Καθολικό της Μονής, το οποίο σώζεται μέχρι σήμερα, όχι όμως στην αρχική του μορφή και ενθρόνισε την θαυματουργή εικόνα του Αγίου Δημητρίου, από τότε η Μονή πήρε την ονομασία «Βαλέτσικο» που σημαίνει μικρό παιδί.

Άποψη της Μονής
πηγή
Ο Συμεών Ουρέσης Παλαιολόγος χάρισε στην Μονή πολλά αγροκτήματα που καλλιεργούσαν οι μοναχοί και οι εργάτες της Μονής, κυρίως σιτηρά, αμπέλια,οπωροφόρα δέντρα, ελαιόδεντρα, βοσκοτόπους ενώ διέθετε και μελισσώνες, όπως μαρτυρείται από την ονομασία της τοποθεσίας "Μελισσομάνδρι".

Τα εισοδήματα της Μονής χρησιμοποιούνταν, εκτός από τη συντήρηση των μοναχών και των υπαλλήλων της Μονής και για τη μισθοδοσία των δασκάλων και την συντήρηση των εκπαιδευτηρίων Τσαριτσάνης.

Το 1435, όταν η περιοχή κατακτήθηκε από τους Οθωμανούς, το Μοναστήρι το είχε υπό την προστασία του ο Σουλτάνος, κάνοντάς το Βακούφι και διορίζοντας τους Σπαχήδες για την προστασία της Μονής, με αντάλαγμα να δίνει φόρο το ενα δέκατο των εισοδημάτων της.

Το 1767 επισκέφθηκε τη Μονή και φιλοξενήθηκε ο
Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός και το κελί, στο οποίο διέμενε
ο Άγιος, διαμορφώθηκε σήμερα ως Παρεκκλήσιο -
Εξομολογητήριο και αφιερώθηκε προς τιμήν του

πηγή
Η Μονή, λόγω της στρατηγικής της θέσεως υπήρξε ορμητήριο και καταφύγιο των αγωνιστών για την ελευθερία του υπόδουλου γένους και της πατρίδος και γνώρισε μεγάλη ακμή τον 17ο και 18ο αιώνα, με εκκλησιαστικές προσωπικότητες και διανοουμένους.

Το 1767 επισκέφθηκε τη Μονή και φιλοξενήθηκε ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός, πραγματοποιώντας την περιοδία του στην περιοχή, για την ανύψωση του ηθικού φρονήματος του υπόδουλου γένους, μάλιστα το κελί, στο οποίο διέμενε ο Άγιος, διαμορφώθηκε σήμερα ως Παρεκκλήσιο - Εξομολογητήριο και αφιερώθηκε προς τιμήν του.

Το 1822 κατά την επανάσταση του καπετάν Διαμαντή στο Όλυμπο αποτέλεσε κρησφύγετο των αγωνιστών, το ίδιο συνέβη και το 1833 με τον καπετάν Δήμο Τσαχείλα αλλά και το 1878 όταν αποτέλεσε τόπο συγκέντρωσης και οργάνωσης των κατοίκων της περιοχής που κατατάσσονταν στις επαναστατικές ομάδες.

Η τράπεζα της Μονής
πηγή
Με το θάνατο του τελευταίου Ηγουμένου, Νικοδήμου, το Δεκέμβριο του 1882, η Μονή πέρασε υπο την εποπτεία των Δημογερόντων της Τσαριτσάνης.

Στην εκστρατεία του Ελληνικού Στρατού εναντίον των Τούρκων το 1897, το μοναστήρι γίνεται κέντρο πληροφοριών και συνδέσμου του Ελληνικού στρατού ενώ το 1905 εγκαθίσταται στην Μονή Τουρκικό απόσπασμα 35 Οθωμανών στρατιωτών, το οποίο τα ξημερώματα της 29ης Οκτωβρίου 1905, μετά από θαυμαστή επέμβαση και εμφάνιση του Αγίου Δημητρίου, εγκαταλείπουν τη Μονή.

Μάλιστα μπροστά στο τέμπλο, κατά την παράδοση, υπάρχει το αποτύπωμα «πατησιά» του αλόγου του Αγίου Δημητρίου, όταν εκδίωξε τους Οθωμανούς μέσα από τη Μονή κατά την θαυμαστή εμφάνισή του.


Μπροστά στο τέμπλο, κατά την παράδοση, υπάρχει το αποτύπωμα 
«πατησιά» του αλόγου του Αγίου Δημητρίου, όταν εκδίωξε τους 
Οθωμανούς μέσα από τη Μονή κατά την θαυμαστή εμφάνισή του.


άποψη του εσωτερικού του Καθολικού
πηγή
Σημαντικό επίσης ρόλο διαδραμάτισε στον Μακεδονικό αγώνα και τον αγώνα της Εθνικής Εταιρίας καθώς επικοινωνούσε οπτικά με το μοναστήρι της Ολυμπιώτισσας και ενημερώνονταν για σημαντικά θέματα της έκβασης του αγώνα, όπως και με το Μοναστήρι των Γιαννωτών και το Προξενείο της Ελασσώνος.

Την περίοδο 1941 - 1944 και αργότερα με την Εθνική Αντίσταση, η Μονή φιλοξένησε αγωνιστές και αντάρτικες ομάδες όπου δρούσαν μεταξύ Ολύμπου και Χασίων και για πολλούς μήνες στέγασε το Αρχηγείο Ολύμπου στις μυστικές καταπακτές της Μονής.

Η περίοδος από το 1882 που πέθανε ο τελευταίος ηγούμενος της, Νικόδημος, μέχρι την ανακαίνιση και επάνδρωση της Μονής από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Ελασσώνος κ.κ. Χαρίτωνα το 2015, ήταν η ποιό καταστροφική αφού λεηλατήθηκαν σπουδαία κειμήλια και καταπατήθηκαν μεγάλες εκτάσεις.

Το Καθολικό της Μονής είναι αφιερωμένο στον Άγιο Δημήτριο τον μυροβλύτη, χτίστηκε το 1600 και βρίσκεται στο κέντρο του συγκροτήματος, είναι μικρό σε διαστάσεις, πετρόχτιστος με υλικά της περιοχής, μονόχωρος, ξυλόστεγος και κεραμοσκέπαστος ενώ εσωτερικά σώζονται αξιόλογες τοιχογραφίες, όπως αναφέρεται σε επιγραφή της προθέσεως (του 1668) με τη συνδρομή των μοναχών Σαμουήλ και Μαλαχία, αρχιερατεύοντος του Ελασσώνος Γερμανού.


Άποψη των τοιχογραφιών



άποψη του τέμπλου του Καθολικού
πηγή
Σήμερα σώζεται το μεγαλύτερο τμήμα του θαυμάσιου ξυλόγλυπτου τέμπλου της Μονής, χωρίς όμως τις πρώτες δεσποτικές εικόνες, οι οποίες έχουν δυστυχώς κλαπεί, όπως και πολλά άλλα σημαντικά κειμήλια (Ιερά Ευαγγέλια, Δισκοπότηρα, κανδήλες, κλ.π.)

Ο νάρθηκας του καθολικού της Μονής, είναι νεότερο κτίσμα που εικονογραφήθηκε το 2021 από τον αγιογράφο Κωνσταντίνο Θεοδώρου, με δαπάνες ευλαβών Χριστιανών.

Στην βορειονατολική πλευρά της μονής υπάρχει παρεκκλήσιο αφιερωμένο προς την τιμήν της Αγίας Μεγαλομάρτυρος Βαρβάρας που διαθέτει και λείψανο της Αγίας, ενώ στο ιερό βήμα του σώζονται, τοιχογραφίες ιστορημένες από μαθητές του Μανουήλ Πανσέληνου, 

Στην υπόγεια στοά του Παρεκκλησίου βρίσκεται το οστεοφυλάκιο της Μονής και λίγο πριν την ανάβαση του κλιμακοστασίου προς το Ιερό αυτό Παρεκκλήσιο βρίσκεται και το Αγίασμα.

Λειψανοθήκη της Μονής με ιερά λείψανα του Αγίου Δημητρίου και της Αγίας Βαρβάρας

    Το σκευοφυλάκιο της Μονής


Η θαυματουργή Εικόνα που απεικονίζει τον άγιο Δημήτριο
σε μπούστο και που η επένδυση στο κέντρο της φέρει
λείψανο του Αγίου Δημητρίου
πηγή
Η θαυματουργή Ιερά Εικόνα απεικονίζει τον άγιο Δημήτριο σε μπούστο και φέρει όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά της Βυζαντινής τέχνης. 

Δεν διασώζεται κάποια χρονολογία ή και το όνομα του αγιογράφου, αλλά η τεχνική της παραπέμπει στον 14ο αιώνα. 

Λόγω της ερήμωσης της Μονής, η Εικόνα αυτή φυλασσόταν στο Ιερό Ναό της Κοίμησης της Θεοτόκου Τσαριτσάνης και υπέστη μεγάλη ζημιά κατά την πυρκαγιά του Ναού το 1986, για αυτό και το πρόσωπο του Αγίου σήμερα, δεν διακρίνεται.

Το κάλυμμα της Εικόνας είναι κατασκευασμένο το 1611 και χαρακτηριστικό του είναι πως δεν φέρει την μορφή του Αγίου Δημητρίου, αλλά έχει πλούσιο διάκοσμο με Ναούς και άνθη ενώ στο κέντρο υπάρχει λειψανοθήκη με απότμημα Ιερού Λειψάνου του Αγίου Δημητρίου.

Η Εικόνα μετά από επιμελή φροντίδα της Εφορίας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων Λαρίσης αποκαταστάθηκε και στις 28 Οκτωβρίου του 2016, όταν η Μονή επανδρώθηκε, πραγματοποιήθηκε με κάθε λαμπρότητα η επάνοδος της από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Ελασσώνος κ.κ. Χαρίτωνα, στην Ιερά Μονή.

Η Μονή πανηγυρίζει στις 29 Οκτωβρίου, σε ανάμνηση του θαύματος της εμφάνισης του Αγίου Δημητρίου, στις 4 Δεκεμβρίου την μνήμη της Αγίας Βαρβάρας, στις 24 Αυγούστου την μνήμη του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού, στις 2 Μαΐου την μνήμη του Αγίου Αθανασίου (στο Μετόχι της Ιεράς Μονής) και στις 17 Ιανουαρίου την μνήμη του Αγίου Αντωνίου (Παρεκκλήσιον του Μετοχίου του Αγίου Αθανασίου).

Στοιχεία επικοινωνίας: Ιερά Μονή Αγίου Δημητρίου «Βαλέτσικο» Τσαριτσάνη, Τ.Θ. 72, Τ.Κ. 40200 Ελασσόνα, τηλέφωνο: 24931 - 00008 και email:  imvaletsiko@gmail.com

πηγή



Πέμπτη 3 Φεβρουαρίου 2022

ΛΕΙΨΑΝΑ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΒΑΡΝΑΒΑ ΚΑΙ ΙΛΑΡΙΩΝΟΣ ΤΩΝ ΕΝ ΠΕΡΙΣΤΕΡΩΝΗ ΜΟΡΦΟΥ, ΚΥΠΡΟΣ


Φυλάσσονται στον ομώνυμο Ιερό Ναό των Αγίων Βαρνάβα και Ιλαρίωνος στο χωριό  Περιστερώνα, στην περιοχή της Λευκωσίας, στον δρόμο Λευκωσίας - Τρόοδος, της Μητρόπολης Μόρφου.  

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Στην Ορθόδοξη Εκκλησία αποδίδουμε στα Αγία λείψανα τιμή και ευλαβική προσκύνηση, η όποια όμως δεν αποτελεί λατρευτική προσκύνηση η λατρεία. Τούτο γιατί κανείς ποτέ ορθόδοξος χριστιανός δεν ταύτισε στη σκέψη του τα τίμια λείψανα με «θεούς». Μακαριστός π. ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΑΛΕΒΙΖΟΠΟΥΛΟΣ (ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΠΑΡΑΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ).


Οι όσιοι Βαρνάβας και Ιλαρίωνας όπως μαθαίνουμε από το συναξάρι της ακολουθίας τους 
όπως διασώθηκε στην παλαιά χειρόγραφη ασματική τους Ακολουθία, αντιγραμμένη τὸ 1771 απὸ μία παλαιότερη, έζησαν στα χρόνια που βασίλευε ο Θεοδόσιος Β' ο Μικρός και κατάγονταν από την Καππαδοκία. 

Οι γονείς τους, ευγενείς και πλούσιοι Καππαδόκες, αφού τους ανέθρεψαν εν παιδεία και νουθεσία Κυρίου, φρόντισαν γιὰ τη μόρφωσή τους και τοὺς ενέταξαν, κατά τὴ συνήθεια πολλών ευγενών της εποχής, στὰ τάγματα του Αυτοκρατορικού στρατεύματος. 

Υπηρέτησαν πιστά στὰ στρατιωτικά τους καθήκοντα και διέπρεψαν στους μεγάλους πολέμους, που διεξήγαγε τότε η Αυτοκρατορία εναντίων των Ούννων, Περσών και Βανδάλων ενώ δέχθηκαν πολλούς επαίνους για τις άριστες υπηρεσίες τους, ακόμη και από τον ίδιο τον Αυτοκράτορα. 

Γνωρίζοντας όμως για τον Χριστό και τον Ορθόδοξο τρόπο ζώης, αφού πήραν την άδεια του Αυτοκράτορα εγκατέλειψαν τα στρατιωτικά τους αξιώματα, πώλησαν όλα τα υπάρχοντά τους και βοήθησαν με αυτά κάθε άνθρωπο που είχε ανάγκη μη αφήνοντας τίποτα για τον εαυτό τους.

Φορητή εικόνω των Οσίων και θεοφόρων πατέρων Βαρνάβα
και Ιλαρίωνος των εν Περιστερώνη της Μόρφου
πηγή
Έγιναν μοναχοί και έζησαν με ασκητικό φρόνημα, αποφεύγοντας κάθε τι κοσμικό και σε προχωρημένη ηλικία κοιμήθηκαν ειρηνικά. 

Μετά από αρκετά χρόνια η λάρνακα, που περιείχε τα λείψανα τους έφτασε με θαυμαστό τρόπο στην Κύπρο στην περιοχή που ονομαζόταν Στομάτιο.

Το Συναξάριό τους δεν μας παρέχει χρονολογικές ή άλλες πληροφορίες όμως η έλευση των λειψάνων τους στὴν Κύπρο χρονολογείται στην βυζαντινή περίοδο, πρίν τον 12ο αιώνα και πιθανότατα στην περίοδο της εικονομαχίας.

Τότε οι Άγιοι εμφανίστηκαν σε έναν ευσεβή κάτοικο της πόλης των Σόλων που ονομαζόταν Λεόντιος και αφού του είπαν ποίοι ήταν, τον πρόσταξαν να πάει το “ζεύγος” του και να παραλάβει λείψανα τους, πράγματι ο Λεόντιος παίρνοντας το ζεύγος των βοδιών του, πήγε στον τόπο που του πρόσταξαν οι Άγιοι. 

Μόλις τα βρήκε δοξάζοντας τον Θεό τα τοποθέτησε πάνω στα βόδια και ετοιμάστηκε να ξεκινήσει αλλά τα ζώα δεν μπορούσαν να μετακινηθούν και μετά από πολύ προσευχή, οι Άγιοι τού αποκάλυψαν ότι όταν του είπαν για το ζεύγος δεν εννοούσαν τα βόδια αλλά τους δύο γιους του. 

Ο ιερός ναός των Οσίων Βαρνάβα και Ιλαρίωνος
στην Περιστερώνα
πηγή
Έτσι, σήκωσαν με ευκολία την τιμία λάρνακα, και την μετέφεραν στον τόπο, που λεγόταν Λακκία, στο σημείο ακριβώς, όπου κτίστηκε στη συνέχεια ο αρχικός περίλαμπρος ναός των οσίων, στην Περιστερώνα στον οποίο από τότε φυλάσσονται και χαριτώνουν όλους τους ευλαβείς προσκυνητές τους.

Το αρχαίο τους Συναξάρι, χωρίς να προδιορίζει επακριβώς χρονολογικά και ονομαστικά, αναφέρεται στη θαυμαστή θεραπεία κάποιου κρατούντος, δηλαδή ενός άρχοντα, διοικητού της Κύπρου, είτε κατα τους υστεροβυζαντινοὺς χρόνους, είτε κάποιου βασιλιά της Φραγκοκρατίας, ο οποίος οδηγήθηκε στον ναό τους, ασθενὴς καὶ σχεδὸν παράλυτος, καί, μόλις άγγιξε τὴν τιμία λάρνακα των αγίων, θεραπεύθηκε αμέσως καὶ περπατούσε πλέον υγιής, έτσι αποδίδοντας τὴν ευχαριστία του στοὺς αγίους, πρόσταξε νὰ τελείται έκτοτε πανηγυρικὰ καὶ μὲ δόξα η αγία μνήμη τους. 

Μαζί με τη μεγάλη φορητή εικόνα των Αγίων τα ιερά λείψανα λιτανεύονται την 21η Οκτωβρίου ημέρα που γίνεται προς τιμή τους μεγάλη τοπική πανήγυρη στην Περιστερώνα. 



Η ΤΙΜΙΑ ΚΑΡΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΦΙΛΑΡΕΤΟΥ ΤΟΥ ΕΛΕΗΜΟΝΟΣ.

πηγή

Φυλάσσεται στην ιστορική Ιερά Μονή Αγίας Λαύρας.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Στην Ορθόδοξη Εκκλησία αποδίδουμε στα Αγία λείψανα τιμή και ευλαβική προσκύνηση, η όποια όμως δεν αποτελεί λατρευτική προσκύνηση η λατρεία. Τούτο γιατί κανείς ποτέ ορθόδοξος χριστιανός δεν ταύτισε στη σκέψη του τα τίμια λείψανα με «θεούς». Μακαριστός π. ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΑΛΕΒΙΖΟΠΟΥΛΟΣ (ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΠΑΡΑΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ).


Σύγχρονη φορητή εικόνα του Αγίου Φιλάρετου
πηγή
Ο Άγιος Φιλάρετος ήταν υπόδειγμα κάθε αρετής και της αγαθοεργίας, έζησε στους χρόνους του
Κωνσταντίνου ΣΤ΄ και της μητέρας αυτού Ειρήνης της Αττικής (780 – 797 ).

Γεννήθηκε λίγο μετά το 700, στο χωριό Αμνία (ή Αμνεία) της Γάγγρας (Παφλαγονία) από ευσεβείς γονείς, τον Γεώργιο και την Άννα ενώ παντρεύτηκε την Θεοσεβώ και απόκτησε τρία παιδιά, ένα γιο, τον Ιωάννη, και δύο κόρες, που την πρώτη έλεγαν Υπατία και τη δεύτερη Ευανθία.

Ο Φιλάρετος ήταν γεωργός και από τα εισοδήματα του, πλουσιοπάροχα μοίραζε ελεημοσύνη στους φτωχούς, πεινασμένο έβρισκε; τον χόρταινε, γυμνό; τον έντυνε, χήρα και ορφανό; βοηθούσε και παρηγορούσε.

Ο Φιλάρετος όμως κάποτε κατάντησε πολύ φτωχός, τα κτήματα του τα άρπαξαν οι γείτονες του, ο βίος του διασκορπίστηκε και όλα αυτά τα υπέμεινε χωρίς να λυπηθεί ή να βλαστημήσει ενώ στο τέλος του έμειναν μόνο τα μελίσσια του, 250 κυψέλες.

Όμως όταν ερχόταν προς αυτόν κάποιος φτωχός, μη έχοντας τι άλλο να του δώσει, τον έπαιρνε, πήγαινε στα μελίσσια, τρυγούσε μια κυψέλη και έδινε το μέλι στο φτωχό για να χορτάσει, έτσι όμως είτε ήταν καιρός να τρυγήσει είτε όχι, εξάλειψε όλα τα μελίσσια του.

Η Κοίμηση του αγίου Φιλάρετου.  
Μικρογραφία τού 985 στό Μηνολόγιο του Βασίλειου Β '. 
Σήμερα βρίσκεται στήν Βιβλιοθήκη του Βατικανού. 
πηγή
Ο Θεός που είδε την πίστη του οικονόμησε με την πρόνοια Του, ώστε ο Κωνσταντίνος ΣΤ', ο γιος της βασίλισσας Ειρήνης, να πάρει για γυναίκα του την εγγονή του Αγίου, Μαρία, επειδή ήταν πολύ ωραία στην ψυχή και στο σώμα.

Τους γάμους τέλεσε ο Άγιος Ταράσιος τον Νοέμβριο του 788, που ήταν τότε Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, τον δε Φιλάρετο, ο Αυτοκράτορας τον τίμησε με το αξίωμα του υπάτου (έπαρχος), έτσι έγινε κάτοχος πολλού πλούτου, που τον διαμοίραζε ακόμα πιο άφθονα στους φτωχούς.

Λίγο πριν πεθάνει, το 792, κάλεσε τους συγγενείς του και είπε τα εξής: «Παιδιά μου, μη ξεχνάτε ποτέ τη φιλοξενία, μη επιθυμείτε τα ξένα πράγματα, μη λείπετε ποτέ από τις ακολουθίες και λειτουργίες της Εκκλησίας, και γενικά όπως έζησα εγώ έτσι να ζείτε και εσείς». Και αυτά αφού είπε, ξεψύχησε με τη φράση: «γενηθήτω τὸ θέλημά σου».

Το 821 - 822 ο μοναχός Νικήτας από την Άμνια της Παφλαγονίας, ο οποίος ήταν εξόριστος στην Καρυούπολη της Μάνης για λόγους πολιτικής σκοπιμότητας που πιθανόν είχαν να κάνουν με την αναγκαστική μετοίκηση αρμενικής καταγωγής πληθυσμών στην Πελοπόννησο από τον αυτοκράτορα Νικηφόρο Α΄, συγγράφει τον Bίο του παππού του αγίου Φιλαρέτου του Ελεήμονος

Ο Άγιος Φιλάρετος είναι ο προστάτης της Μελισσοκομίας και η μνήμη του τιμάται στις 1 Δεκεμβρίου.



Σάββατο 29 Ιανουαρίου 2022

ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΑΣΠΙΔΑΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΑ ΜΕΡΚΟΥΡΙΟΥ.


 Φυλάσσεται στη Ιερά Μονή Παντοκράτορος στο Άγιο Όρος.

Ο Άγιος Μερκούριος εξετάζει  ένα βέλος, 16oς αιώνας.
Τοιχογραφία από τον Άγιο Ανδρέα στις Βολίμες.
Σήμερα βρίσκεται στο Βυζαντινό Μουσείο Ζακύνθου.

πηγή

Όταν ο χριστιανισμός έγινε επίσημη θρησκεία της Ρωμαϊκής αυτοκράτοριας δεν άλλαξε κάποια έθιμα που ειχαν οι θρησκευόμενοι οπαδοι της πατρώας θρησκείας.

Ένα από αυτά  ήταν η φύλαξη όπλων, ασπίδων και πανοπλιων όπου οι πιστοί τα αφιέρωναν στους ναούς, σύμφωνα με μελέτες οι εκκλησίες και οι Μονές ήταν γεμάτες με αφιερώματα και συνήθως ο εξοπλισμός άνοικε σε έναν στρατιωτικό άγιο ή ήταν όπλα όπου ήταν η οδός του μαρτυρίου κάποιου αγίου.

Ο Αμφιλόχιος, επίσκοπος Ικονίου, στο βιβλίο του "ο Βασίλειος της Καισαρείας", αναφέρει ότι στον ναό που διακονούσε ο Μέγας Βασίλειος βρίσκονταν εκτός από το ιερό σκήνωμα του Αγίου Μερκουρίου και τα σπαθιά του (το οποίο το ενα έκ των δύο του το είχε δώσει Άγγελος) καθώς και η αρματωσιά του.

Ο αυτοκράτορας Κωνσταντίνος ο Πορφυρογέννητος αναφέρει στο βιβλίο του "Περί Θεμάτων" ότι η ασπίδα του Αγίου Θεοδώρου του Τήρων βρίσκονταν στην εκκλησία του Dalisando στη Σελεύκεια κάπου στην περιοχή της Ισαυρίας.

Ο αρχιεπίσκοπος Άγιος Αντώνιος του Νόβγκοροντ γράφει ότι όταν είχε πάει ως προσκυνητής στη Βασιλεύουσα το 1200 όταν ήταν ακόμα μοναχός, είδε τη σπάθα του Αγίου Θεοδώρου του στρατηλάτη να βρίσκεται στον ναό των Βλαχερνών και ότι στο Ιερό Παλάτιο στο Χρυσοτρίκλινο βρίσκονταν η ασπίδα του Μέγα Κωνσταντίνου, μαζί με την Ιερά Λογχη και τα όργανα του Πάθους (Arma Christi). 

Ο Άγιος Μερκούριος.
Τοιχογραφία του Μανουήλ Πανσέληνου.
Πρωτάτον, Άγιον Όρος.

Όλος αυτος ο σημαντικός εξοπλισμός φρουρούνταν μέρα και νύχτα από αξιωματικούς του παλατιού που είχαν ως υπηρεσία τη φύλαξη των Ιερών αυτών κειμηλίων.

Άξιο προσοχής είναι ότι στις εκκλησίες της Ρωμανίας μπορούσε κάποιος να βρει ακόμα και εξοπλισμό των βορείων. Ποιο συγκεκριμένα σύμφωνα με την Heimskringla των Νορβηγών, σε εναν Ιερό Ναό της Κωνσταντινούπολης βρίσκονταν το σπαθί του Βασιλιά και Αγίου Όλαφ, το θρυλικό Hneitir, το οποίο το έφερε στον αυτοκράτορα ένας Βάραγγος μετά τον θάνατο του Αγίου Όλαφ.

Υπάρχουν αναφορές ότι σε πάρα πολλές εκκλησίες και μοναστήρια της Ρωμαϊκής Αυτοκράτοριας υπήρχαν όπλα και εξοπλισμός που είχαν οι στρατιωτικοί άγιοι αλλά και αφιερώματα αξιωματικών, στρατιωτών και άλλων. 

Το ερώτημα ωστόσο που γεννάται είναι που πήγαν όλα αυτά; 

Η απάντηση είναι ότι πολλά κλάπηκαν από τους Φράγκους το 1204 και μεταφέρθηκαν στα βασίλεια της Εσπερίας, άλλα χάθηκαν μετά τη πτώση της αυτοκρατορίας στους Οθωμανούς όπου είτε τα πούλησαν είτε τα έλιωσαν για να κάνουν νέα όπλα (κάτι που έκαναν και οι Φράγκοι). 

Ελάχιστα διασώθηκαν από τη Θεια Πρόνοια όπως για παράδειγμα η πανοπλία του αυτοκράτορα και αγίου Νικηφόρου Φωκά  η οποία βρίσκετε στο Άγιο Όρος, μέρος της χάλκινης ασπίδας του Αγίου Μερκουρίου η οποία βρίσκεται στην Ιερά Μονή του Παντοκράτορα. 

Η ασπίδα μεταφέρθηκε στην Γερμανία ή στην Ολλανδία το 13ο ή το 14ο αιώνα όπου τεχνίτες την διακόσμησαν με σμάλτο και παραστάσεις με την προσκύνηση των Μάγων και προφήτες.

πηγή